Antalya'da bir aile mahkemesinin itirazı üzerine Anayasa Mahkemesi (AYM), yoksulluk nafakasının süresiz olarak ödenmesini öngören düzenlemedeki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. Resmi Gazete'de yayımlanan karar, 30 Haziran 2027'de yürürlüğe girecek.
ANTALYA'DAKİ İTİRAZ AYM'YE TAŞINDI
Süresiz nafaka tartışmaları Türkiye gündemindeki yerini korurken, Antalya'dan gelen itirazın ardından Anayasa Mahkemesinden dikkat çeken bir karar çıktı. Antalya 12. Aile Mahkemesinin itirazını değerlendiren AYM, Türk Medeni Kanunu'nun 175. maddesinin birinci fıkrasında yer alan “süresiz olarak” ibaresini Anayasa'nın 2., 5. ve 17. maddelerine aykırı bularak oyçokluğuyla iptal etti.
RESMİ GAZETE’DE YAYIMLANDI
Karar, 30 Eylül 2026 tarihli ve 33386 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. İptal hükmü, kararın Resmî Gazete'de yayımlanmasından dokuz ay sonra, 30 Haziran 2027 tarihinde yürürlüğe girecek.
ÖMÜR BOYU SÜREBİLEN NAFAKA İÇİN DİKKAT ÇEKEN DEĞERLENDİRME
AYM, mevcut düzenlemede yoksulluk nafakasının süresiz olarak ödenmesinin zorunlu kabul edilmesi nedeniyle hâkimin, somut olayın özelliklerini dikkate alarak nafakanın süresini belirleyemediğine dikkat çekti. Mahkeme, herhangi bir ölçüt gözetilmeksizin ömür boyu devam edebilen bu yükümlülüğün, tarafların hak ve menfaatleri arasında kurulması gereken makul dengeyi bozabileceğini değerlendirdi. Kararda, nafakanın süresinin belirlenmesinde evliliğin süresi, tarafların evlilik süresince ve sonrasındaki yaşam koşulları, nafaka alacaklısının yaşı, eğitim ve sağlık durumu, mesleki deneyimi, çalışma imkânı ve kendi geçimini sağlayabilme kapasitesi gibi unsurların dikkate alınabileceği belirtildi. Bunun yanı sıra nafaka yükümlüsünün ekonomik ve sosyal durumu ile ödeme gücünün de somut olayın koşulları çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.
AYM: YOKSULLUK NAFAKASININ AMACI SÜRESİZ GELİR SAĞLAMAK DEĞİL
Anayasa Mahkemesi, yoksulluk nafakasının amacının boşanma nedeniyle yoksulluğa düşen eşin makul ve ölçülü biçimde desteklenmesi olduğunu ifade etti. Kararda, bu desteğin nafaka alacaklısına süresiz ve koşulsuz bir gelir sağlanması anlamına gelmediği belirtildi. Bu nedenle düzenlemenin açık, belirli ve öngörülebilir bir hukuki çerçeveye kavuşturulması gerektiğine dikkat çekildi. AYM, aynı zamanda hâkime somut olayın özelliklerine göre değerlendirme yapma imkânı tanınmasının önemine işaret etti.
YOKSULLUK NAFAKASI KALKMIYOR
Anayasa Mahkemesinin kararı, yoksulluk nafakasını bütünüyle kaldırmıyor. Kararla birlikte herkes için geçerli olacak sabit bir nafaka süresi de getirilmiş değil. İptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihe kadar mevcut düzenleme uygulanmaya devam edecek. Mevcut nafaka yükümlülükleri de bu kararla kendiliğinden sona ermeyecek. Anayasa'nın 153. maddesi uyarınca Anayasa Mahkemesinin iptal kararları geriye yürümüyor.
YENİ DÜZENLEME İÇİN GÖZLER TBMM'DE
Bununla birlikte, iptal kararının yürürlüğe girmesinden önce Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yeni bir yasal düzenleme yapılması bekleniyor.
