Akdeniz Üniversitesi’nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen COP31 Zirvesi kapsamında, Yörük Türkmen kültürünün iklim değişikliğiyle mücadeleye sunabileceği katkılar masaya yatırıldı. “Toroslar’dan Küresel İklim Eylemine: İklim Dirençliliği İçin Yörük Türkmen Bilgeliği” başlıklı panelde, geleneksel yaşam biçimlerinin sürdürülebilirlik açısından taşıdığı önem anlatıldı. Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş’ın moderatörlüğünü yaptığı panelde, akademisyenler, sivil toplum kuruluşu temsilcileri ve iş dünyasından isimler görüşlerini paylaştı.

“KIL ÇADIR TÜRKİYE’NİN VİCDANIDIR”

Antalya Gazeteciler Cemiyeti (AGC) Başkanı İdris Taş, konuşmasında güven, iletişim ve çevre sorunlarının günümüz dünyasının çözüm bekleyen üç temel krizi olduğunu söyledi. Bu sorunların çözümünün Anadolu’nun ve Toroslar’ın geleneksel yaşam kültüründe bulunabileceğini belirten Taş, kıl çadır yaşamının yalnızca bir barınma biçimi olmadığını ifade etti. Kıl çadırı Türkiye’nin kalbi, merhameti ve vicdanı olarak tanımlayan Taş, “Kıl çadır Türkiye’nin vicdanıdır. On çocuklu bir aile orada kavgasız yaşayabiliyor. Çevresindeki hayvanlara, doğaya zarar vermeden hayatını sürdürüyor. Yörük Türkmen çocuğu doğanın sahibi değil, misafiridir. Hiçbir şeyle dünyaya gelir, hiçbir şeyle bu dünyadan göçer. Dünya nimetlerine tamah etmez” dedi.

“DOĞA RANT UĞRUNA KATLEDİLİYOR”

1960 yılından sonra Anadolu’da apartman kültürünün yaygınlaşmasıyla yeşil alanların azaldığını belirten Taş, doğanın rant uğruna zarar gördüğünü söyledi. Günümüzde tüketim anlayışının doğayla insan arasındaki dengeyi bozduğunu kaydeden Taş, daha mütevazı ve doğayla uyumlu bir yaşamın önemine dikkati çekti. Medyanın dezenformasyonla mücadelesine de değinen Taş, televizyon yapımlarının toplum üzerindeki etkisini değerlendirdi. Türk dizilerinin toplumsal ahlakı olumsuz etkilediğini savunan Taş, doğa bilincini artıran belgesellerin ve yapımların daha fazla yayınlanması gerektiğini dile getirdi.

“GAZETECİLİK BİLİM VE TEKNİK GEREKTİRİR”

Gazetecilik mesleğinin sosyal medya paylaşımlarıyla karıştırılmaması gerektiğini vurgulayan İdris Taş, “Herkes yurttaş gazeteciliği adı altında anlık paylaşımlarla ortalıkta dolaşıyor. Oysa gazetecilik bilim, teknik ve usta-çırak ilişkisi gerektirir. Yanlış ve kirli bilgilerle toplumun huzurunu kaçırıyorlar. Bir meslek yasamız dahi yok” diye konuştu. Sosyal medyadaki dezenformasyonun önüne geçilmesi için Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin yasal düzenleme yapması gerektiğini belirten Taş, gazeteciliğin mesleki standartlarının korunmasının önemine işaret etti.

MAHKUMLAR İÇİN AĞAÇ DİKME PROJESİ

Taş, konuşmasında dikkat çeken bir çevre projesini de gündeme getirdi. Cezaevlerinde bulunan hükümlülerin Türkiye’nin boş alanlarında ve Toroslar’da ağaçlandırma çalışmalarında görevlendirilmesini öneren Taş, zeytin, keçiboynuzu, limon ve mandalina gibi türlerin yanı sıra 500 endemik bitkinin toprakla buluşturulabileceğini söyledi. Taş, “Diktiğimiz ağacın meyvesini yemek bu dünyada bizim için en büyük mutluluktu.” ifadelerini kullandı.

YÖRÜK KÜLTÜRÜ EKOLOJİK ARŞİV

Panelin moderatörü Akdeniz Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Orhan Özçatalbaş, küresel ölçekte aranan çözümlerin Toroslar’ın Yörük Türkmen felsefesinde bulunduğunu belirtti. Özçatalbaş, “Yüzyıllardır doğayla kavga etmeden, onun ritmine uyum sağlayarak yaşayan Yörük kültürü; Slow City, Slow Food ve döngüsel ekonomi anlayışının temelini oluşturuyor.” dedi.

KIL ÇADIRLARIN EKOLOJİK ÖNEMİNE DİKKAT ÇEKİLDİ

Antalya Yörükler Derneği Başkanı Abdullah Duman ise Yörük yaşamının sürdürülebilirliğinin yeni bir kavram olmadığını, asırlardır uygulanan bir yaşam biçimi olduğunu söyledi. Kıl çadırların ekolojik mimari açısından önemine değinen Duman, yaylak ve kışlak arasındaki göç hareketliliğinin meraların dinlenmesini ve su kaynaklarının verimli kullanılmasını sağladığını ifade etti. Duman, 2026 yılının Birleşmiş Milletler tarafından Uluslararası Meraçlık ve Konar-Göçerlik Yılı ilan edilmesine de dikkat çekti.

SARNIÇLAR SU KRİZİNE ÇÖZÜM OLABİLİR

İstanbul Teknik Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. İsmail Koyuncu, geçmişte kullanılan sarnıç sistemleri ve yağmur suyu hasadının günümüz mühendislik teknolojileriyle birleştirilmesi gerektiğini söyledi. Göçemealtı Ovası’ndaki tarihi sarnıçların yüzlerce kişiye aylarca su sağlayabilecek kapasitede olduğunu belirten Koyuncu, geleneksel su yönetimi yöntemlerinin günümüz su krizine çözüm sunabileceğini kaydetti. Munzur Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Kenan Peker de video konferans yöntemiyle katıldığı panelde mavi ekonomi ve yeşil dönüşüm üzerine değerlendirmelerde bulundu. Peker, deniz suyunun güneş enerjisiyle Toroslar’ın zirvesine taşınarak toprak havuzlarda balık yetiştiriciliğinde kullanılmasını, ortaya çıkan suyun tarımsal sulama ve hidroelektrik üretiminde değerlendirilmesini içeren projelerini anlattı.

İŞ DÜNYASINA YEŞİL DÖNÜŞÜM ÇAĞRISI

Antalya Körfez Gazetesi muhabiri Ertuğrul Gün'ün haberine göre, ANTİAD Başkanı ve Yörük İl Beyi Bilal Köleoğlu ise iklim krizinin yalnızca çevresel bir sorun olmadığını, ekonomi, üretim ve tarımı da doğrudan etkilediğini söyledi. Antalya iş dünyasının yeşil dönüşümde sorumluluk üstlenmesi gerektiğini belirten Köleoğlu, KOBİ’lerin dönüşümünün desteklenmesi, tarımda akıllı sulama teknolojilerinin yaygınlaştırılması ve kalıcı bir iklim iş birliği ağı oluşturulması gerektiğini ifade etti.

Kaynak: ANTALYA KÖRFEZ GAZETESİ-ERTUĞRUL GÜN