Falezler, dalgaların kıyıdaki dik kayalıkların aşındırmasıyla oluşan muazzam doğa şekilleridir. Özellikle Antalya kıyılarında sıklıkla gördüğümüz bu büyüleyici yapıların oluşumu, tamamen suyun mekanik gücü ve jeolojik yapının bir araya gelmesiyle gerçekleşir. Üzerinde yaşadığımız Antalya falezleri, dünyadaki pek çok falezden farklı olarak traverten yapılıdır. Binlerce yıl boyunca yer altı sularındaki kalsiyum karbonatın çökelmesiyle oluşan bu sert ama boşluklu traverten tabakası, deniz dalgalarıyla buluştuğunda bugün hayranlıkla izlediğimiz o dik, fırtınalı ve görkemli kıyı duvarlarını meydana getirmiştir. Antalya’nın bu doğa harikaları ise insan eli ile adeta tahribe uğruyor.
FALEZLER TAHRİP EDİLİYOR
Antalya’nın milyonlarca oluşan doğa harikaları adeta şantiye alanına döndü. Özellikle yaz ayının gelmesiyle beraber falezlerin üzerine yeni kaçak plajlar yapıldığı görüldü. Bunun haricinde bazı oteller tarafından falezlerin içi oyularak tüneller ile asansörler yapıldığı, hatta bazılar daha da ileri giderek falezlerin üzerine havuz yaptığı görüldü.
FALEZLERİN İÇİNİ OYUP TÜNEL YAPMIŞLAR
Antalya’da geçtiğimiz yıl ortaya çıkan ve sadece kentin değil Türkiye kamuoyunda büyük yankı uyandıran falezlerin içi oyularak yapılan tüneller, büyük tepki çekmişti. Oteller tarafından vatandaşların denize inmesi kolaylaştırmak amacıyla falezlerin içleri oyulmuş ve adeta bir mağara gibi yapılar oluşturularak tüneller meydana getirilmişti. Otellerin zeminine inen turistlerin tünelden çıkışta denizle ve havuzla karşılaştığı görüldü. Tünellerin içerisinin aydınlatıldığı ve geçiş kolaylığı sağlandığı kaydedildi. Üç kişinin aynı anda geçebileceği şekilde tasarlanan tüneller falezlere yıllar içerisinde verilen zararı bir kez daha gözler önüne serdi.
ASANSÖR KİRALAMA İHALESİ
Antalya'nın dünyaca ünlü falezleri üzerinde bulunan 5 yıldızlı bir otelin geçtiğimiz yıl plaja ulaşmak için kullandığı 2 adet asansör kiralama süresi bittiği için 2 milyon lira tahmini bedelle yeniden ihaleye çıkarttığı ortaya çıkmıştı. Otelin plaja ulaşmak için kullandığı asansörlerin bağlandığı tünellerin kaçak olduğu tartışması kamuoyunda geniş yankı bulmuştu. Buna rağmen gerekli adımlar atılmamış ve falezlere verilen zararlar bir kez daha gündeme gelmişti.
YENİ İNŞA EDİLEN PLAJLAR
Yaz aylarının gelmesiyle beraber Antalya’da turizm hareketliliği başladı. Turizm sezonun başlamasıyla beraber falezlerin üzerinde ise yeni hareketlikler görüldü. Antalya’nın Muratpaşa ilçesi Lara bölgesinde bulunan otellerin falezlerin üzerine kaçak plajlar inşa ettiği görüldü. Falezlerin üzerine bu yeni plajlar inşa edilirken Antalya Kent Konseyi tarafından ise falezlerle alakalı bir rapor hazırlandı. Hazırlanan raporda falezlerin üzerine inşa edilen kaçak yapılara yer verdi.
ADALAR PLAJI
Antalya Kent Konseyi tarafından hazırlanan raporda falezlere inşa edilen kaçak yapılardan birinin Adalar Plajı olduğu tespit edildi. Antalyalıların çok eski zamanlardan beri denize girmek için kullandığı bir yer olan Adalar Plajı, Muratpaşa Belediyesi tarafından işletilmekte. 2024 yılında bu plaj işletmesinin 563 metrekare birinci derece SIT alanını işgal ettiği ve kaldırılması gerektiği, Antalya 1 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu tarafından kararlaştırılmış, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Antalya İl Müdürlüğü tarafından gereği için Antalya Cumhuriyet Başsavcılığı’na ve Muratpaşa Belediyesi’ne gönderilmişti. Plajla ilgili henüz somut bir adım atılmadı.
1970’LERDE BAŞLADI ŞİMDİ ASANSÖR BİLE VAR
Bir diğer falezlere inşa edilen kaçak yapıların ise Perge Otel önünde bulunan yapılar olduğu Kent Konseyi tarafından bulunan yapılar yer aldı. İşte raporda dikkat çeken o ayrıntılar:
Perge Otel önünde 1970’li yıllarda falezler üzerinde yalnızca merdiven ve soyunma kabinleri olurken ilerleyen yıllarda işletme tarafından asansör ve güneşlenenime platformları inşa edildi. Antalya 1 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu 2020’de Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasını ve İmar Kanunu uyarınca gerekli işlemlerin yapılmasını istendi ancak, söz konusu alanda, otel tarafından günübirlik kıyı kullanım amacıyla kullanma izni talebinde bulunduğu, imar planlarının yaptırılması ve uygulama projelerinin hazırlanması için 2023’te ön izin sözleşmesi imzalanmış olduğu, talebin Bakanlıkça değerlendirilmekte olduğu öğrenildi. Kesin Korunacak Hassas Alan’da çelik konstrüksiyon terasların, platformların, çelik konstrüksiyon asansör yapısının inşa edilmesi, inşaatının talep edilmesi, bu talebe izin verilmesi mümkün değildir. İmzalanmış olan ön sözleşmedeki “imar planlarının yaptırılması ve uygulama projeleri” ifadeleri “birinci derece SIT alanı” ile çelişmektedir. Bilimsel araştırma dışında herhangi bir faaliyetin yasaklandığı bir alanda herhangi bir mühendislik-mimarlık ürünü yapay bir uygulama projesine izin verilmemelidir. Çelik konstrüksiyonlar teraslar, çelik konstrüksiyon asansör, ahşap kaplamalar ve betonlar sökülüp uzaklaştırıldığında dalga etkisinde bir kıyı olan falezlerde, küçük bir restorasyon işlemi desteğiyle doğa kendini onaracak ve falez tekrar doğal görünümüne kavuşacaktır.
OTEL TARAFINDAN YAPILAN HAVUZ
Ramada Otel önünde 1. Derece SIT alanında asla olmaması gereken çelik konstrüksiyon yapılar ve tünel ile ilgili olarak, Antalya 1 Numaralı Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Komisyonu 2020 tarihinde Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmasına ve İmar Kanunu uyarınca gerekli işlemlerin yapılması istenmiştir. Ancak, söz konusu alanda, günübirlik kıyı kullanım amacıyla kullanma izni talebi, imar planlarının yaptırılması ve uygulama projelerinin hazırlanması için 05 Mart 2026 tarihinde ön izin sözleşmesi imzalandığı, talebin Bakanlığıkça değerlendirilme sürecinde olduğu öğrenilmiştir. Otel tarafından falezlerin üzerine 500 metrekare yüzme havuzu inşa edildiği görüldü. 1. Derece sit alanı olan ve Kesin Korunacak Hassas Alan olarak ilan edilen bir yerde bu tür yapıların olmaması gerekiyor.
