Türkiye, UNESCO Dünya Miras Listesi'nde yer alan 22 miras alanıyla 2027 yılında önemli bir organizasyona ev sahipliği yapmaya hazırlanıyor. Dünya Miras Komitesi'nin 49'uncu oturumu, 27 Haziran-7 Temmuz 2027 tarihleri arasında İstanbul'da gerçekleştirilecek. UNESCO'nun Dünya Mirası Geçici Listesi'nde ise 80 adayla dünyada ilk sırada yer alan Türkiye, bu toplantıda en az 2-3 adayını kalıcı listeye taşımayı hedefliyor. Antalya ise 9 adayla şehirler arasında ilk sırada bulunuyor.
ÖNEMLİ BİR FIRSAT OLACAK
UNESCO'nun 1972 yılında kabul ettiği Dünya Kültürel ve Doğal Mirasın Korunmasına Dair Sözleşme kapsamında oluşturulan Dünya Miras Listesi'nde Türkiye'nin ilk miras alanı 1985 yılında kabul edildi. Aradan geçen yıllarda listeye giren alanların sayısı 22'ye ulaşırken, Türkiye'nin geçici listesinde ise 80 aday bulunuyor. İstanbul'da düzenlenecek 49'uncu oturum, Türkiye'nin özellikle uzun süredir bekleyen adaylarını Dünya Miras Listesi'ne taşıması açısından önemli bir fırsat olarak değerlendiriliyor.
TÜRKİYE'NİN UNESCO'DA 80 ADAYI BULUNUYOR
Antalya Kent Konseyi Turizm Çalışma Grubu Başkanı Recep Yavuz, Hititler, Frigler, Urartular, Likyalılar, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı gibi dünyada bu kadar çok medeniyetin izlerini aynı coğrafyada taşıyan çok az ülke bulunduğuna dikkati çekerek, Anadolu'nun adeta yaşayan bir açık hava müzesi olduğunu dile getirdi. Türkiye'nin adaylık sürecinden bugüne önemli ölçüdeki 22 değerini listeye dahil etmeyi başardığını aktaran Yavuz, "Türkiye'nin sorunu aday eksikliği değil. Tam tersine dünyanın en zengin geçici listelerinden birine sahibiz. Asıl mesele bu adayları Dünya Mirası seviyesine ulaştırabilmektir. Türkiye 80 adayla ülke olarak dünyada birinci, Antalya da 9 adayla şehir olarak ilk sırada" şeklinde konuştu.
ANTALYA'NIN UNESCO ADAYLARI YILLARDIR BEKLİYOR
Antalya denildiğinde çoğu kişinin aklına deniz, kum ve güneş geldiğine paylaşan Recep Yavuz, "Ancak sahillerinde ve dağlarında bu kadar antik şehir olan başka bir tatil destinasyonu yok dünyada. Zaten Antalya'nın gerçek zenginliği de tarihidir. Xanthos zamanında listeye girmeseydi UNESCO'suz yıllarımız olacaktı. Ama bu yeterli değil. Antalya ile ilgili başvurular 2000'li yıllarda hızlandı. Araştırmalarıma göre dünyada hiçbir şehir Antalya kadar UNESCO Dünya Miras Listesi için adaya sahip değil. Seneye İstanbul'daki toplantıya katılıp, bunu komisyona anlatmak isterdim. Bugün UNESCO Geçici Listesi'nde yer alan Antalya değerleri ve başvuru tarihi şöyle; Karain Mağarası 1994 yılı. Kekova, Termessos-Güllük Dağı, Alanya ve Noel Baba Kilisesi 2000 yılı. Perge ve Likya şehirleri 2009. Aspendos 2015. Yivli Minare 2016" ifadelerini kullandı
ANTALYA'NIN UNESCO UMUDU TERMESSOS
Dünyanın en önemli destinasyonlarından Antalya'nın kültürel hamlesine önemli katkı yapacağına inandığı UNESCO mirası ümidi ve beklentisinin sürdüğünü dile getiren Yavuz, "Antalya'nın bu konudaki adayları çok güçlü ve önemli. Özellikle Termessos'un fazlasıyla listeye girmeyi hak ettiğini düşünüyorum. Bu listenin en dikkat çekici ismi hiç kuşkusuz Termessos, yalnızca olağanüstü bir antik kent değildir. Doğa ile tarihin kusursuz biçimde bütünleştiği eşsiz bir peyzajdır. Büyük İskender'in fethedemediği şehir olarak dünya tarihinin simge kentlerinden biridir, milli park içerisinde korunmuş ender arkeolojik alanlardan biridir. Bugün dünyanın birçok UNESCO alanı, Termessos kadar güçlü bir tarihi ve doğal bütünlüğe sahip değildir. Bu nedenle inanıyorum ki; Termessos yalnızca UNESCO kriterlerini karşılayan bir aday değildir. Aslında çoktan Dünya Mirası olmayı hak eden bir değerdir. Eksik olan, Termessos'un değeri değil, onu dünya standartlarında anlatacak, koruyacak ve yönetecek güçlü adaylık sürecidir" diye konuştu.
GÖZLER 2027'DE İSTANBUL'DA OLACAK
İstanbul'da yapılacak UNESCO Dünya Miras Komitesi'nin 49'uncu toplantısının önemli olduğunu vurgulayan Yavuz, "Türkiye'nin kültürel mirasını dünyaya yeniden anlatabilmesi açısından son derece önemli bir imkan sunuyor. Artık hedefimiz yalnızca yeni adaylar göstermek olmamalı. Asıl hedef, uluslararası ölçekte hazırlanmış dosyalarla, bilimsel temellere dayanan koruma anlayışıyla ve sürdürülebilir yönetim planlarıyla başarıya ulaşmak olmalıdır. Anadolu'nun kültürel mirası ise hala insanlığın ortak mirası olmayı sürdürüyor. Ben inanıyorum ki, İstanbul'da başlayacak yeni süreçte Türkiye yalnızca yeni Dünya Mirasları kazanmayacak, aynı zamanda kültürel mirasını koruma konusundaki vizyonunu da tüm dünyaya gösterecektir. Önümüzdeki yıl İstanbul'da mutlaka Termessos'un dosyası komisyona sunulmalı. 2-3 değerimizi listeye dahil etmeyi ve özellikle Antalya'ya bir UNESCO Mirası kazandırmayı hedeflemeliyiz. O gün geldiğinde kazanan yalnızca Termessos, Antalya olmayacaktır, kazanan Türkiye olacaktır" dedi.
UNESCO DÜNYA MİRAS LİSTESİNDE 1273 ALAN VAR
Dünya genelinde UNESCO Dünya Miras Listesi'nde 2026 yılı itibarıyla toplam 1273 miras alanı bulunuyor. Kore Cumhuriyeti'nde gerçekleştirilen 48'inci oturumda kabul edilen yeni alanlarla birlikte listedeki mirasların 991'i kültürel, 240'ı doğal, 42'si ise hem kültürel hem doğal özellik taşıyan karma miraslardan oluşuyor. Sözleşmeye taraf 196 ülke bulunurken, Türkiye listede 20 kültürel ve 2 karma olmak üzere toplam 22 miras alanıyla yer alıyor. UNESCO'nun Dünya Mirası Geçici Listesi'nde ise henüz adaylık süreci tamamlanmamış alanlar bulunuyor. 196 taraf devletin 190'undan miras alanlarının yer aldığı geçici listede Türkiye, 80 adayla dünyada ilk sırada bulunuyor. Türkiye'nin 1994 yılında başlayan geçici liste süreci, 2026'da ODTÜ Kampüsü/Yaşayan Modern Kültürel Peyzaj alanının eklenmesiyle güncellendi. Listede Türkiye'nin 73 kültürel, 4 karma ve 3 doğal olmak üzere toplam 80 adayı bulunuyor.
