Türkiye’de çocuk yoksulluğu giderek ağırlaşan bir tabloyu gözler önüne seriyor. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı’nın Kalkınma Planı ile UNICEF verileri, çocukların önemli bir bölümünün temel ihtiyaçlara erişimde zorlandığını ortaya koyuyor.
ÇOCUKLARDA YOKSULLUK ORANI DAHA YÜKSEK
2012-2022 yıllarını kapsayan Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması’na göre Türkiye genelinde maddi yoksulluk oranı yüzde 28,4 iken, bu oran çocuklarda yüzde 35,3’e yükseliyor. 0-17 yaş grubunda yoksulluk veya sosyal dışlanma riski yaşayan çocukların oranı ise yüzde 42,7 olarak kaydedildi.
UNICEF: HER 10 ÇOCUKTAN 4’Ü RİSK ALTINDA
UNICEF’in 2026 raporuna göre Türkiye’de çocukların yüzde 38,9’u yoksulluk, açlık ve sosyal dışlanma riskiyle karşı karşıya. Raporda, ekonomik nedenlerle ailelerin çocuklarını okula göndermekte zorlandığına dikkat çekildi.
EĞİTİMDE EŞİTSİZLİK DERİNLEŞİYOR
Gelir grupları arasındaki uçurum, eğitime erişimde de belirginleşiyor. En yüksek gelir grubundaki hanelerin eğitime yaptığı harcama, en düşük gelir grubuna göre 28 kat daha fazla. Öte yandan örgün eğitim dışına çıkan çocuk sayısının yaklaşık 1,5 milyona ulaştığı belirtiliyor.
BESLENME VE SAĞLIKTA CİDDİ SORUNLAR
Alt gelir grubundaki hanelerde yaşayan çocukların yalnızca yüzde 43,5’i haftada birkaç kez protein ağırlıklı beslenebilirken, bu oran üst gelir grubunda yüzde 77,9’a çıkıyor. Türkiye’de çocukların yüzde 5,5’i yetersiz beslenmeye bağlı bodurluk sorunu yaşıyor.
HER 4 ÇOCUKTAN BİRİ ÇALIŞIYOR
2024 verilerine göre 15-17 yaş grubundaki çocukların yaklaşık yüzde 25’i çalışma hayatında yer alıyor. Uzmanlar, çocuk işçiliğinin yaygınlaşmasının yoksulluğun kalıcı hale gelmesine yol açtığını vurguluyor.
POLİTİKALARA YÖNELİK ELEŞTİRİLER
Eğitim süresine ilişkin tartışmalar, mesleki eğitim uygulamaları ve erken yaşta evliliklere yönelik düzenlemeler de eleştirilerin odağında. Uzmanlara göre bu politikalar çocukların eğitimden kopmasına ve çocuk emeğinin yaygınlaşmasına zemin hazırlıyor.
“ÇOCUKLUK KAYBEDİLİYOR” UYARISI
Uzmanlar ve sivil toplum temsilcileri, artan yoksulluk ve eşitsizlik nedeniyle çocukların temel haklarının tehdit altında olduğunu belirterek, “Çocukluk kaybediliyor” uyarısında bulunuyor. Yoksulluğun nesilden nesle aktarıldığına dikkat çekilirken, çocukların eğitim yoluyla gelecek kurma imkanlarının giderek daraldığı ifade ediliyor.
