Son dönemde tarım ürünlerinde yaşanan fiyat artışı dikkat çekici boyutlara ulaştı. Sebze ve meyve başta olmak üzere birçok üründe etiketler hızla değişti. Artışın temelinde ise üretim maliyetlerindeki sert yükseliş yer alıyor. Özellikle akaryakıt ve gübre fiyatlarındaki artış, zincirleme şekilde tüketiciye yansıyor.
İRAN-ABD GERİLİMİ AKARYAKIT FİYATLARINI TIRMANDIRDI
İran ile ABD arasında başlayan savaşın ardından küresel enerji piyasalarında dalgalanma hız kazandı. Bu gelişmeler Türkiye’de akaryakıt fiyatlarına peş peşe zam olarak yansıdı. Özellikle son haftalarda motorin fiyatlarındaki artış dikkat çekti. Tarım sektörünün en kritik girdilerinden biri olan motorin, üretim maliyetlerini doğrudan etkiler hale geldi.
MOTORİN 80 TL’Yİ AŞTI, TARIM MALİYETLERİ KATLANDI
Son zamlarla birlikte tarımda kullanılan motorinin litre fiyatı Antalya’da 80 TL sınırını geçti. Bu artış, üretimden hasada kadar tüm süreçlerde maliyet baskısını artırdı. Çiftçiler artan giderler karşısında üretim planlarını gözden geçirmek zorunda kalıyor. Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş, sadece tarımı değil gıda fiyatlarını da doğrudan etkiliyor.
“PAZAR DENGELERİ DEĞİŞTİ, TÜRKİYE BOŞLUĞU DOLDURDU”
Ziraat Mühendisleri Odası (ZMO) Antalya Şube Başkanı Ebru Kaçın, savaşın bölgesel tarım dengelerini değiştirdiğini vurguladı. Kaçın, İran’ın üretimde önemli bir aktör olduğunu ve savaşla birlikte Rusya pazarındaki boşluğu Türkiye’nin doldurduğunu belirtti. Bu durumun iç piyasada fiyatlara doğrudan yansıdığını ifade eden Kaçın, tarımsal üretimin stratejik önemini bir kez daha gündeme getirdi.
AMONYUM NİTRAT SERBEST BIRAKILDI
Savaş sonrası yalnızca akaryakıt değil, gübre fiyatlarında da ciddi artış yaşandı. Özellikle yüksek azot içeren amonyum nitrat yeniden serbest bırakılması dikkat çekti. ZMO Şube Başkanı Kaçın, amonyum nitratın patlayıcı özelliği nedeniyle daha önce sınırlı kullanıldığını hatırlattı. Kaçın, ancak mevcut koşullarda üretimin devamlılığı için bu tür adımların atıldığını söyledi.
“ÜRETİM PLANLAMASI VE UZMAN DENETİMİ ŞART”
ZMO Antalya Şube Başkanı Ebru Kaçın, tarımsal üretimde ziraat mühendislerinin aktif rol alması gerektiğini vurguladı. Üretimden depolamaya kadar tüm süreçlerin denetlenmesinin kalıntı sorununu çözebileceğini ifade eden Kaçın, artan maliyetler nedeniyle iç piyasada fiyat kontrolünün zorlaştığını belirtti.
NE ZAMAN NE ÜRETİLECEK, PLANLANMALI
Başkan Kaçın, tarımda planlı üretim ve izlenebilirlik sistemlerinin hayata geçirilmesi gerektiğini belirtti. Bu konuya yıllardır parmak bastıklarını belirten Ebru Kaçın, “Ne zaman nerede ne üretilecek. Bunları hesaplamak ve planlama yapmak gerekir. İç piyasa ancak bu şekilde kontrol edilebilir. Bu konuda son dönemde bir hareketlilik var” diye konuştu.
