Türkiye’de bütün gençlerin beklediği o dönem bir kez daha geldi. Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) başvuralı 2 Şubat itibariyle başladı. 2 Mart tarihine kadar sürecek başvurular 2 oturumdan oluşacak. İlk oturum olan TYT (Temel Yeterlilik Testi) ve ikinci oturum Alan Yeterlilik Testleri (AYT) şeklinde olacak ve başvuralar yapılabilecek. Sınava girecek adayların ise her iki oturum için 700 TL toplamda 1400 TL ödemesi gerekiyor. Sadece TYT’de girilmesi halinde bu miktar 700 TL olacak.

Sınav Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafında yapılıyor. Merak ettiğim bir husus bu sınava neden her yıl zam yapılıyor. Özellikle bu zamlar öyle az buz bir şey değil. Geçen yıl YKS’ye tek oturum için giriş ücreti 450 TL olurken bu yıl yüzde 55,5 oranında bir zam yapılmış ve bu oran 700 TL olarak belirlenmiş.

Zamanında bu sınava ben de girdim. 2019 yılları civarındaydı ve ben 2 oturuma 120 TL gibi bir ücret ödedim diye hatırlıyorum. Yanlış da hatırlıyor olabilirim ama o zaman bu ücret o kadar büyük bir miktar değildi fakat her yıl gelen zamlarla bu ücret giderek artıyor. Koskoca Devlet kurumu ÖSYM, öğrencilerden gelen bu ücret ile mi geçiniyor ya da sınavın kişi başı maliyeti cidden 700 TL mi? Bir sınav kâğıdının basımı ne kadar? İnternette 12’li kurşun kalemler 84 TL ile 130 TL arasında fiyatlara satılıyor. Cidden sınavın maliyeti bir yıl içinde yüzde 55 arttı mı?

Sınavın 1 yıl içindeki maliyetinin artışına şöyle dikkat çekeyim. Türkiye’de en az 11 milyon kişinin hayatta kalmak için aldığı asgari ücrete bu yıl yüzde 27 oranında bir zam yapıldı. YKS sınavına ise yüzde 55! Bir sınavın maliyeti bile madem bu kadar arttı, asgari ücrete neden bu kadar az bir zam yapıldı o zaman? Yılda 1 kere yapılan sınavın maliyeti bile yüzde 50’den fazla artarken diğer gider kalemler bu kadar az mı kaldı?

Cidden merak ediyorum 700 TL’lik nasıl bir masraf olabilir? Madem maliyet bu kadar yüksekse düşürün o zaman. Pek çok aile çocukları iyi bir okul kazansın diye dershanelere çuval dolusu para veriyor. Siz geliyorsunuz bir de sınav ücretlerini artıyorsunuz. Yahu ÖSYM kar amacı güden bir kurum değil! ÖSYM bir devlet kurumu. Koskoca bir devlet kurumunun yılda bir kez yapılan bir sınavdan gelen ücretle geçinmesi imkansız! Diyelim ki geçiniyor o zaman bu sistemde de yanlışlık var. Öğrencilerin ve adayların üzerinden yürüyen bir sistem ne kadar doğru olur?

2025 yılında oturum başına 450 TL olan YKS sınav ücreti, 2026 yılında 700 TL’ye yükseldi. Bu değişim üzerinden yapılan hesaplamaya göre sınav ücretlerine tam yüzde 55,5 oranında zam yapıldı. Geçen yıl bu sınavın ilk oturumuna 2 milyon 560 bin 659 kişi başvuru yapmış. Şimdi bu yılda aynı sayıda kişi girecek kabul edelim (Her yıl bu sayı mutlaka artar bu arada) ve bir hesaplama yapalım. 2 milyon 560 bin 659 kişinin sadece ilk oturum için 700 TL ödediğini kabul edersek ortaya çıkan rakam 1 milyar 646 milyon 148 bin 700 TL! Bu bence bir vurgun. Bu sadece ilk oturum ve tek sınav için alınan ücret. Eğer 2 oturum olursa bu sayı daha da artacak. Sadece ÖSYM bünyesinde YKS yok. KPSS var, dil sınavları var, ALES var…. Bu sınavlara da gene milyonlarca aday başvuruyor ve yine ortaya milyarlarca lira çıkıyor. Bu bence bir vurgun! Çünkü bu kadar para neye harcanıyor?

ÖSYM’nin sınavlarına farklı yıllarda toplamda 5 kez girdim. ÖSYM tarafından verilen şeyler klasiktir değişmez. 2 kalem, 1 silgi, 1 kalem tıraş, 2 tane mendil ve 3 şeker. Bunların ne kadar bir maliyeti olabilir? ÖSYM hepsini sıfırdan üretiyorsa o zaman bir maliyet olabilir de o bile ne kadar tutar! Bir kalemin üretim maliyet ne kadar olabilir? Şekerlere gelirsek öyle kaliteli bir şeker de değil! Kaliteli ve güzel bir şeker olsa “Adamlar hiç değilse çabalıyor” derim ama şekerler bildiğin bayat. Verilen şekerler kâğıda yapışıyor çoğu zaman çıkmıyor. Hele o mavi şeker! Hiç vermeseler daha iyi. Aroması yok, bir şeyi yok. Nane ile orman meyvesinin yolu bir şekilde kesişmiş ve evlenip çocuk yapınca ortaya böyle bir şey çıkmış gibi tadı var.

Eğer cidden her yıl kalem ve silgi vermek büyük bir maliyet ise bunları sınav çıkışı toplayın. Dönüşümlü olarak verilsin. Benim evimde 8 tane ÖSYM kalemi var. Olmasa da olur. Zaten bazıları da o kalemleri alıp, internetten 50 TL ile 100 TL arasında değişen fiyatlara satıyor ki hiç değilse sınav parasının birazını çıkarsın. Eğer cidden maliyet bir yılda yüzde 55 artıyorsa böyle bir çözüm bulunabilir.

Sınavdan ücret alınmasın demiyorum bu arada. O sınavda sadece kalem ve silginin değil gözetmenler öğretmenlerin veya daha başka şeylerin maliyeti olabilir ama 1 yılda yüzde 55 artıyorsa bu oran bazı tasarruflar yapılması gerekir. Eskiden kalemlerin üzerinde “Emeğiniz emanetimiz” yazardı artık o da yok. Zaten öğrenciler 1 yıl boyunca stres yaşıyor ediyor bari bir darbe de siz vurmayın. Ücreti 120 TL gibi bir şey yapın.

Benim 2 yıl önce arkadaşım vardı ve sırf sınav ücreti yüzünden başvuru yapamadı. Parasını ben verdim. Bu uydurma ya da karalama değil bunu ciddi diyorum. Çocuğun geliri yoktu ailesi de “Kazanamayacaksın boşver 500 TL boş yere para verme” dedi. O zaman 2 oturum için bu istenen para 500 TL gibi bir şeydi. Parasını ben verdim ve şu anda bir üniversite okuyor.

Amacım ÖSYM’yi karalamak ya da zor durumda bırakmak değil. Sadece adayların sesini duyurmak istiyorum. Tek talebim bu sınavın ücretinin daha uygun bir seviyeye çekilmesi. Her yıl gelen zamlarla bu ücret artık anormal bir seviyeye gidiyor. Eğer böyle gidersen artık sınav ücreti bile bir lüks haline gelecek. Umarım en kısa sürede buna bir çözüm bulunur ve her iki taraf için de hayırlısı olur.

Kendinize iyi bakın sağlıcakla kalın...